Demagnetisering door hitte: wat gebeurt er met magneten bij hoge temperaturen?

Wanneer magneten worden blootgesteld aan warmte, kan hun magnetische kracht afnemen. In sommige gevallen is dit tijdelijk, maar bij hogere temperaturen kan het verlies blijvend zijn. Hoe gevoelig een magneet is voor hitte hangt af van het magneetmateriaal, de vorm, de magnetiseringsrichting en de manier waarop de magneet wordt toegepast. In dit artikel leggen we helder uit hoe demagnetisering door hitte ontstaat en waar je in de praktijk rekening mee moet houden.

Hoe warm mogen magneten worden?

Elke magneet heeft een maximale gebruikstemperatuur. Boven deze temperatuur kan magnetische kracht verloren gaan. Deze grens verschilt per magneettype en wordt bepaald door het gebruikte materiaal en de interne structuur.

Neodymium magneten van het standaard N-type beginnen vanaf ongeveer 80 °C permanent magnetische kracht te verliezen. Speciale temperatuurklassen kunnen hogere waarden verdragen, maar ook daar geldt dat langdurige verhitting risico’s geeft.

Magneetband en magneetfolie bereiken hun kritische punt al rond 85 °C. Ferrietmagneten zijn juist veel hittebestendiger en kunnen temperaturen tot circa 250 °C aan zonder blijvende schade.

Opvallend is dat kou meestal minder problematisch is. Neodymium magneten behouden hun kracht bij zeer lage temperaturen, terwijl ferrietmagneten onder ongeveer −40 °C en magneetband onder −20 °C gedeeltelijk kracht kunnen verliezen.

Een overzicht van de eigenschappen van verschillende magneetmaterialen helpt om deze verschillen beter te begrijpen.

Soorten houdkrachtverlies door warmte

Wanneer magneten worden verhit, kunnen drie vormen van magnetisch verlies optreden. Het onderscheid is belangrijk om te begrijpen of herstel mogelijk is.

Omkeerbaar verlies van houdkracht

Net boven de maximale gebruikstemperatuur kan een magneet tijdelijk zwakker worden. Zodra de magneet weer afkoelt, herstelt de oorspronkelijke magnetische kracht volledig. Dit proces is niet cumulatief: meerdere keren verhitten en afkoelen heeft geen blijvend effect zolang de temperatuurgrens niet verder wordt overschreden.

Onomkeerbaar verlies van houdkracht

Bij hogere temperaturen treedt blijvend krachtverlies op. Ook na afkoeling blijft de magneet verzwakt. Dit verlies kan niet vanzelf herstellen, maar in sommige gevallen kan een magneet opnieuw worden gemagnetiseerd met een extern sterk magneetveld. In de praktijk is dat meestal alleen industrieel haalbaar.

Permanent verlies bij Curie-temperatuur

Bij het bereiken van de Curie-temperatuur verandert de interne kristalstructuur van het magneetmateriaal definitief. De magnetische eigenschappen verdwijnen volledig en opnieuw magnetiseren is niet meer mogelijk. Deze temperatuur ligt bij neodymium en ferriet ver boven de normale gebruiksomstandigheden, maar vormt wel de absolute bovengrens.

Invloed van verhittingsduur

De duur van verhitting speelt een beperkte rol zolang de temperatuur in de hele magneet gelijkmatig blijft. Bij korte, zeer intense verhitting kan de buitenkant van een dikke magneet echter veel warmer worden dan de kern. Dat leidt tot plaatselijk magnetisch verlies en een ongelijk gemagnetiseerde magneet, wat in de praktijk zorgt voor onvoorspelbare houdkracht.

Vorm, magnetiseringsrichting en opstelling

Niet alleen het materiaal, maar ook de vorm en magnetiseringsrichting bepalen hoe gevoelig een magneet is voor hitte. Dunne of platte magneten raken sneller kracht kwijt dan compactere vormen. Magneten met een gunstige verhouding tussen doorsnede en hoogte verdragen hogere temperaturen beter.

Ook de manier waarop magneten worden belast speelt mee. Wanneer magneten dicht bij elkaar liggen of zijdelings worden belast, kan warmte sneller leiden tot functioneel krachtverlies. Dit sluit direct aan bij de praktijkvraag hoe sterk een magneet daadwerkelijk belast wordt in een toepassing.

De opgegeven maximale gebruikstemperaturen zijn daarom richtlijnen en geen absolute garanties.

Demagnetisering voorkomen in de praktijk

Voorkomen is beter dan herstellen. Kies bij toepassingen met verhoogde temperatuur altijd een magneetmateriaal dat daar structureel tegen bestand is. Vermijd puntverhitting, zorg voor voldoende massa en voorkom langdurige belasting dicht bij de temperatuurlimiet. Bij twijfel is een temperatuur- en toepassingstoets altijd verstandig.

Meer verdieping: magnetische structuur en temperatuur

Wie zich verder wil verdiepen in de relatie tussen temperatuur, microstructuur en magnetische domeinen, vindt uitgebreide achtergrondinformatie in het Handboek Neodymium. Daar wordt stap voor stap uitgelegd hoe magnetische eigenschappen ontstaan en waarom hitte hier zo’n grote invloed op heeft.

Technisch team MagneetjesWinkel.nl De informatie op deze pagina is zorgvuldig samengesteld door het technisch team van MagneetjesWinkel.nl. Zo ben je verzekerd van betrouwbare en actuele informatie over magneten en hun toepassingen.